چاپ صفحه
معرفي كامل استان
 
نقشه استان فارس به تفكيك شهرستان

محیط طبیعی ( موقعیت و وسعت ) :
استان فارس در جنوب ایران و بین مدارهای 27 درجه و 2 دقیقه تا 31 درجه و 42 دقیقه عرض شمالی و 50 درجه و 42 دقیقه تا 55 درجه و 36 دقیقه طول شرقی از نصف النهار مبداء قرار دارد .
استان فارس از شمال به استان اصفهان و یزد ، از مشرق به استان کرمان ، از جنوب به استان هرمزگان و از غرب به استانهای کهکیلویه و بویر احمد و بوشهر محدود است .
گستردگی استان فارس حدود 8/121120 کیلومتر مربع است و تقریبا 5/7 در صد مساحت کشور را تشکیل می دهد .
آب و هوا :
فارس اب و هوای گوناگون دارد ؛ شمال فارس سردسیر و مرکز فارس زمستانها معتدل و بارانی و تابستانها گرم و خشک است . جنوب و جنوب شرقی فارس ، زمستانها آب و هوایی معتدل و تابستانهای بسیار گرم دارد . حداقل درجه حرارت در دی ماه یعنی سردترین ماه سال ، 2 تا 7 درجه زیر صفر و حداکثر آن در گرم ترین ماه سال یعنی مرداد ماه ، بین 35 تا 40 درجه سانتیگراد است .
میزان بارندگی سالانه در شمال فارس حدود 100 میلی متر ، در مرکز فارس بین 200 تا 400 میلی متر و در جنوب بین 100 تا 200 میلیمتر است . میزان بارندگی در نقاطی که حدود 250 میلی متر بارندگی سالیانه دارد ، سبب شده کشت دیم افزون بر کشت آبی متداول باشد .
پیشینه تاریخی :
در جنوب ایران تا کرانه های خلیج فارس ، سرزمینی گسترده است که از روزگار باستان ، پارس ( فارس ) نام داشت و از آغاز دوره اسلامی تا کنون ، مرز آن شیراز بوده است . این سرزمین از چند هزار سال پیش زیستگاه پر رونق اقوام بومی ایران ، به ویژه ایلامیان بود و از این قوم ، آثار بسیار در گوشه و کنار فارس ، به جای مانده است . پارسیان یکی از اقوام ایرانی بودند که سه هزار سال پیش به فارس آمدند و در چند مکان از جمله در انشان یا مالیان امروزی در 46 کیلومتری شمال شیراز و پاسارگاد ساکن شدند . پایتخت آنان نخست پاسارگاد بود و بعدها به همدان انتقال یافت . بر اساس شواهد ، در آن زمان پارس تنها سرزمینی بود که دین زرتشتی حقیقی و نوشته های مقدس در آن محفوظ مانده بود . استخر که پایتخت پارس بود ، در دوره ساسانی شهری بزرگ و آباد بود و پس از بنیان گذاری پادشاهی ساسانی ، پایتخت به تیسفون منتقل شد .
جمعیت فارس :
جمعیت استان فارس بر اساس سرشماری سال 1375 بالغ بر 3.817.036 نفر بوده است . از این میان 2.163.119 نفر در مناطق شهری و 1.598.913 نفر در مناطق روستایی زندگی می کردند و 55004 نفر غیر ساکن و به عبارت دیگر از عشایر کوچ رو استان بوده اند . بر همین اساس در سال 1378 جمعیت استان برابر با 4039159 نفر ، متشکل از 806219 خانوار بود . در این سال جمعیت شهر نشین 2290203 نفر و نرخ شهر نشینی برابر با 7/56 در صد بر آورد شد .

نژاد :
در سرزمین فارس از چند هزار سال پیش اقوام بومی به ویژه ایلامیان بسر می بردند . در حدود سه هزار سال پیش اقوام آریایی از جنوب روسیه به فلات ایران از جمله سرزمین فارس سرازیر شدند . آریایی ها از قبیله های بزرگی از جمله پارسیان ، مادها ، سکاها و ... تشکیل شده بودند . پارسیان حدود سه هزار سال پیش در سرزمین فارس سکنی گزیدند . هم اکنون در این استان قبایل مختلفی ازجمله ایل قشقایی ، ایل خمسه ، ایل ممسنی و ... زندگی می کنند .

زبان :
زبان بیشتر مردم فارس ، فارسی است و به گویشهای مختلف محلی صحبت می کنند . پاره ای از قومیت های ساکن در فارس نیز به زبانهای غیر فارسی صحبت می کنند . زبان ایل قشقلیی ، ایل بهار لو ، ایل اینالو و طایفه هایی مانند خلج ، قرایی ، شاهسون و افشار و ... ترکی است و ایل عرب فارس به عربی صحبت می کند .

مذهب :
دین بیشتر مردم فارس ، اسلام است . طبق سرشماری سال 1375 مسلمانان استان فارس 3.799.833 نفر هستند . پیروان مذهب شیعه 12 امامی بیشتر مردم فارس را تشکیل می دهند و از اهل تسنن گروهی در شهرستان لار زندگی می کنند . از پیروان ادیان رسمی 1097 زرتشتی ، 318 نفر مسیحی و 3758 نفر کلیمی در فارس به سر می برند که بیشتر آنها در شهر شیراز زندگی می کنند .
جميعت و پراكندگي آن
بر اساس آخرين سرشماري عمومي نفوس و مسكن مركز آمار ايران در آبان 1375، جمعيت استان 3817036 نفر بوده است كه از اين تعداد 67/56 درصد در نقاط شهري و 89/41 درصد در نقاط روستايي سكونت داشتهاند. در آبانماه سال 1375، جمعيت اين استان 3/6 درصد از جمعيت كل كشور را دارا بوده است.
براساس سالنامه آماري مركز آمار ايران جمعيت استان در سال 1381 معادل‌4135251 نفر برآورد شده است‌. اطلاعات جمعيتي استان كه ذيلاً اشاره شده براساس نتايج سرشماري آبانماه 1375 مي ‌باشد.
جنسيت‌
از كل جمعيت استان، تعداد 1940692 نفر (8/50 درصد) مرد و 1876344 نفر (2/49 درصد) زن بوده‌اند كه در نتيجه ‌نسبت جنسي برابر 103 به دست مي‌آيد. به عبارت ديگر در اين استان در مقابل هر 100 نفر زن 103 نفر مرد وجود داشته است‌. اين‌نسبت براي افراد كمتر از يكساله 107 و براي بزرگسالان (65 ساله و بيشتر) 113 بوده است‌.
طبقات سني‌
ازجمعيت استان 79/40درصددرگروه سني كمتراز15ساله‌،76/54 درصددرگروه سني 15ـ64 ساله 45/4 درصددرگروه سني65ساله وبيشترقرارداشته ‌اند و بقيه‌نامشخص‌بوده است‌.
اطفال كمتر از يكسال نوباوگان 1-5 ساله كودكان6- 10 ساله نوجوانان 11-14 ساله جوانان 15-24ساله ميانسال 25-64 ساله بزرگسالان 65 سال و بيشتر نامشخص
تعداد 62329 422617 585731 486151 782311 1307802 169837 258
درصد 63/1 07/11 35/15 74/12 50/20 26/34 45/4 01/0
دين‌
از جمعيت استان 55/99 درصد را مسلمانان تشكيل مي‌داده‌اند. اين نسبت در نقاط شهري 33/99 درصد و در نقاط روستايي 84/99 درصد بوده است‌.
وضع مهاجرت‌
در فاصله سالهاي 1365 تا 1375 تعداد 480237 نفر به استان وارد يا در داخل اين استان جابجا شده‌اند، محل اقامت قبلي 25/25 درصد مهاجران‌، ساير استانها، 90/25 درصد شهرستانهاي ديگر همين استان و 93/44 درصد شهرستان محل سرشماري بوده است. محل اقامت قبلي بقيه افراد، خارج از كشور يا اظهار نشده بوده است‌.

سواد و آموزش‌
از جـمعيت 6 سـاله و بيشتـر استـان‌، 78/81 درصد باسواد بوده‌اند. نسبت باسوادي در گروه سني 6ـ14 ساله 65/96 درصد و در گروه سني 15 ساله و بيشتر 73/74 درصد بوده است‌.
در اين استان نسبت باسوادي در بين مردان 05/86 درصد و در بين زنان 39/77 درصد بوده است‌. اين نسبت در نقاط شهري براي ‌مردان و زنان به ترتيب 02/90 درصد و 83/83 درصد و در نقاط روستايي 23/81 درصد و 85/69 درصد بوده است‌.
از جمعيت 6-24 ساله استان‌، 99/66 درصد در حال تحصيل بوده‌اند. اين نسبت در نقاط شهري 23/73 و در نقاط روستايي 04/60 درصد بوده است‌.
وضع فعاليت‌
در اين استان‌، افراد شاغل و افراد بيكار (جوياي كار) در مجموع‌، 56/34 درصد از جمعيت ده ساله و بيشتر را تشكيل مي‌داده‌اند.
اين نسبت در نقاط شهري‌، 34/33 درصد و در نقاط روستايي‌، 92/35 درصد بوده است‌. از جمعيت فعال اين استان‌، 53/86 درصد را مردان و 47/13 درصد را زنان تشكيل مي‌داده‌اند.