چاپ صفحه
شهرك فناوري
 


تعريف شهرك فناوري چيست ؟

شهرك فناوري (Technopark) سازماني است كه بوسيله متخصصين حرفه اي مديريت مي شود و هدف اصلي آن افزايش ثروت در جامعه از طريق ارتقاء فرهنگ نوآوري و رقابت سازنده ميان شركت هاي حاضر در شهرك و موسسه هاي متكي بر علم و دانش است. براي دستيابي به اين هدف يك شهرك فناوري ، جريان دانش و فناوري را در ميان دانشگاهها ، موسسه هاي تحقيق و توسعه ، بنگاه هاي خصوصي و بازار ، به حركت انداخته و مديريت مي كند و رشد شركت هاي متكي بر نوآوري را از طريق مراكز خدمات فناوري و كسب و كار و فرآيند هاي زايشي تسهيل مي كند. شهرك ها همچنين خدمات مناسب ديگري به همراه فضاهاي كاري و تسهيلات با كيفيت بالا فراهم مي نمايند.



در شهرك هاي فناوري چه واحدهايي مستقر مي شوند ؟

واحدهاي مستقر در شهرك داراي هويت حقوقي مستقل از شهرك هستند. اين واحدها با توجه به اساسنامه و يا ساير اسناد قانوني در زمينه تحقيقات كاربردي و توسعه اي ، طراحي مهندسي ، مهندسي معكوس ، انتقال فناوري ، ارائه خدمات تخصصي و فعاليت در جهت تجاري كردن نتايج تحقيقات فعاليت داشته و در قالب واحدهاي خدمات مشاوره اي ، واحدهاي تحقيق و توسعه صنايع ، آزمايشگاه ها ، كارگاه هاي كوچك و يا مراكز تحقيقاتي وابسته به دانشگاه ها يا دستگاه هاي اجرايي به كار مي پردازند. اين تعريف ، با رعايت مقررات مربوط ، شامل شركتها و موسسات خارجي نيز مي گردد.



در شهركهاي فناوري چه اقداماتي صورت مي پذيرد ؟

1. كمك به ارتقاء دانش فني واحدهاي فناوري به منظور رقابت در عرصه جهاني

2. سازماندهي براي ارائه خدمات موثر و مورد نياز به واحدهاي فناوري به منظور كمك به رشد آنها

3. سازماندهي توانايي ها و امكانات موجود در منطقه براي ايجاد پيوند بين امكانات و منابع دانشگاهها و مراكز پژوهشي و فناوري و صنعتي منطقه و توانايي هاي واحدهاي فناوري

4. كمك در جهت دهي مراكز پژوهشي مرتبط با شهرك به سوي تحقيق در رشته هاي مورد نياز واحدهاي فناوري

5. ايجاد فضاي مناسب فعاليت علمي و مهندسي براي جذب دانشمندان و متخصصان داخل و خارج از كشور

6. ايجاد بستر مناسب براي فعاليت واحدهاي تحقيق و توسعه در شهرك

7. ايجاد بستر مناسب حضور و همكاري واحدهاي فناوري خارجي در شهرك براي توسعه فناوري بنگاه هاي بومي

8. ايجاد بستر لازم براي فعاليت مشترك واحدهاي فناوري داخلي و خارجي با روش شبكه سازي آنها

9. تشويق پژوهش با هدف توسعه محصولات و فرآيندها متناسب با بازار

10. تشويق پژوهش با هدف دستيابي به فناوري هاي متناسب با بازار

11. كمك به ايجاد بنگاه هاي اقتصادي جديد از طريق مراكز رشد واحدهاي فناوري



ويژگي هاي شهرك فناوري چيست ؟

قابليت دسترسي ساده به آن بصورت فيزيكي و مجازي
داراي ساختار ستادي كوچك ولي توانمند و مديريت با تجربه در راهبري امور فناوري
داراي توان تدارك امكانات و خدمات با ارزش افزوده بالا
داراي زيرساخت هاي تاسيساتي و شهري و ارتباطاتي مناسب
داراي دسترسي مناسب از قبيل اتوبان ، فرودگاه ، راه آهن
داراي معماري نوين ساختماني و محيط آرام و دلپذير
گرايش به خودگرداني در نگهداري شهرك و پشتيباني دولت در راهبري نرم افزاري


شهرك هاي فناوري از چه قسمت هايي تشكيل مي شود ؟

مديريت راهبري
مديريت نگهداري
مركز خدمات فناوري و كسب و كار
واحدهاي فناوري
مركز رشد كسب و كار (بنگاه هاي نوپا )
نمايشگاه
كارگاه ها و آزمايشگاه ها


مراكز ارائه دهنده خدمات فناوري و كسب و كار در سطح جهاني با چه نام هايي شناخته مي شوند؟

اين مراكز در كشورهاي مختلف متناسب با نوع خدماتي ( اصولاً خدمات تخصصي ) كه ارائه مي كنند ، داراي نامهاي متنوعي هستند.

برخي از اهم اين نام ها عبارتند از :

- Business Development Services- BDS

- Cluster Services ( support ) Center (CSC )

- Business Innovation Center ( BIC )

- Business Incubation Center ( BIC )

- Business Incubator

- Small Business Development Service ( SBDS )

- Business Promotion and Service Center

- Small Business & Technology Development Center ( SBTDC )

- Technology Innovation Center ( TIC )

- Business Technology Center

- Plastic or wood & metal or … Technology Center

- Technology Center



خدمات توسعه كسب و كار ( Business Development Services- BDS ) شامل طيف وسيع و متنوعي از خدمات غير مالي ( Non-Financial ) است كه بمنظور بهبود عملكرد بنگاههاي كوچك و متوسط ، دستيابي به بازار و ارتقاء توان رقابتي اين بنگاهها ارائه مي گردد و اين خدمات بر روي ويژگي هاي ساختاري SMEs تاثير گذارده و آنها را رقابت پذيرتر مي سازد و امروزه نقش و اهميت خدمات كسب و كار (BDS ) در توسعه كمي و كيفي بنگاههاي كوچك و متوسط در سطح جهان بخوبي شناخته شده و بعنوان ابزاري براي توسعه بنگاهها مورد توجه سياستگزاران قرار گرفته است. رشد خدمات ارائه شده توسط مراكز خدمات كسب و كار در برخي كشورها از جمله كشورهاي عضو OECD سالانه به حدود ده درصد بالغ مي گردد. يكي از علل عمده چنين رشدي ، رشد تقاضاي خدمات توسط بنگاههاي كوچك و متوسط از يك سو و رشد عرضه خدمات توسط ارائه كنندگان خدمات توسعه كسب و كار ( BDS Providers ) از سوي ديگر مي باشد.







عوامل اصلي موفقيت اين طرح در چيست ؟

موفقيت چنين طرح هايي در ايجاد گسترش بنگاه هاي كوچك و متوسط صنعتي و ايجاد يك پيكربندي صنعتي در يك محيط ، نياز به گذشت زمان با توجه به ميزان انطباق پذيري با محيط پيراموني و الزامات طرح دارد.

معهذا فاكتورهاي اصل موفقيت طرح را مي توان به شرح زير ذكر كرد :

پيوستگي ، تنوع و كيفيت ذينفعان ، ميزان انگيزه آنها و مقررات حاكم بر منطقه استقرار طرح.
حرفه اي بودن ، ميزان تخصص افراد تشكيل دهنده هسته مركزي راهبري طرح
توانايي همكاري و تعامل موثر با ساير نقش آفرينان در بخش هاي خصوصي و عمومي


معيارهاي موفقيت مراكز خدمات فناوري و كسب و كار چيست ؟

چهار معياري كه سازمان صنايع كوچك و شهركهاي صنعتي ايران جهت تحقق اهداف ايجاد اين مراكز مورد نظر قرارداده است عبارتند از :

بنگاه داري ( كسب و كار ) : بويژه در صنايع كوچك و متوسط بيش از گذشته بعنوان محرك اصلي براي توسعه محسوب شده و منبع اصلي اشتغال مي باشد.

نوآوري : در همه زمينه ها تنها راه در پيش روي هر كس براي پيدا كردن بازار فروش بزرگتر ، وسعت بخشيدن به ديدگاهش براي عمل و افزايش رقابت مي باشد. در نتيجه تعريف نوآوري از اين ديدگاه عبارت از هر فرآيندي است كه باعث افزايش آگاهي و قابليت رقابتي صنايع مي گردد.

شبكه سازي : در جهان امروز با پديدار شدن مفهومي چون جهاني سازي ، زماني كه ارتباطات ، انتقال دانش و همكاري ، فاكتورهاي كليدي موفقيت محسوب مي شوند ، شبكه هاي بين المللي بويژه در صنايع كوچك نقش حياتي را ايفا مي كنند. جهاني نمودن يك صنعت نه تنها به معناي دستيابي به بازار جهاني است بلكه به منظور يافتن صنايع مشابه جهت تبادل تجارب و اطلاعات در مقياس جهاني نيز صورت مي گيرد.

مراكز : مراكز با ايجاد ساختارهاي از پيش تعيين شده اي كه با گذشت زمان بدست آمده اند ، وظيفه به اشتراك گذاشتن اطلاعات ، ارزيابي سيستم ها و انتقال تجربيات به واحدهاي نوپا را بر عهده دارند.







پوشش عملياتي طرح به چه ميزان است ؟

هدف از طرح فعاليت در نواحي بسيار نزديك به محل استقرار آن يعني نواحي اي است كه منابع خود را از آنها تامين مي كند ولي به هر صورت مي تواند خدماتي را به خارج از اين نواحي نيز ارائه دهد.



يك واحد فناور چگونه در شهرك فناوري مستقر مي شود :

يك واحد فناور كه در زمينه خدمات فناوري و كسب و كار ( مانند : بهينه سازي ، كيفيت و استاندارد ، تجهيزات و ماشين آلات ، بازار و فروش ، سرمايه گذاري ، مالي و حقوقي ، مديريت ، آموزش تخصصي و عمومي ) از مراجع قانوني ذيربط داراي مجوز است. درخواست استقرار خود را با تكميل برگه هاي ويژه مشخصات واحد متقاضي به شهرك فناوري ارائه مي نمايد.

پس از بررسي تخصصي سوابق و توانمندي هاي واحد متقاضي در راستاي نيازهاي تخصصي شهرك فناوري در صورت حائز بودن شرايط مورد نظر با استقرار واحد مذكور موافقت مي شود.



استقرار واحدهاي فناور در عمل به چه صورت مي باشد ؟

استقرار در شهرك فناوري به دو صورت مي باشد :

الف – تخصيص زمين آماده سازي شده صنعتي بطور نمونه براي واحدهاي R&D و آزمايشگاه ها

ب- اجاره ساليانه دفاتر بطور نمونه به واحدهاي خدمات مهندسي و مشاورين صنعتي و مديريتي

توضيح مهم : تخصيص زمين و اجاره دفاتر براساس قيمت هاي مصوب توسط شرك شهركهاي صنعتي استان صورت مي پذيرد.



مزاياي استقرار در شهركهاي فناوري براي واحدهاي فناور چيست ؟

جداي از برخورداري از مزيت هاي عام كه به تبع استقرار در يك مجتمع سامان يافته متكي به دانش ، عايد مي شود واحدهاي فناور مستقر در شهركهاي فناوري تحت پوشش سازمان صنايع كوچك و شهركهاي صنعتي ايران از مزاياي زير برخوردار مي باشند :

پرداخت بهاي حق بهره برداري از تاسيسات و امكانات زمين تخصيصي به صورت نقد و اقساط
معافيت از پرداخت تمام يا بخشي از اجاره بهاي دفاتر مشروط به فعال بودن واحد بر اساس ارزيابي هاي ادواري
تقدم در برخورداري از حمايت هاي مالي ، آموزشي و فني سازمان صنايع كوچك و شهركهاي صنعتي ايران
برخورداري از مزاياي قانوني شهرك هاي صنعتي ( مانند معافيت هاي مالياتي ، عوارض ساخت و ساز و ... )
قرار گرفتن در شبكه ملي انتقال فناوري و دسترسي به ظرفيت هاي آن در سطح ملي و بين المللي


در حال حاضر شهرك هاي فناوري كشور در كجا قرار دارند ؟

سازمان صنايع كوچك و شهركهاي صنعتي ايران در حال حاضر اجرا و تكميل 6 شهرك به شرح زير را دردست پيگيري دارد :

شهرك فناوري صنايع غذايي در مجاورت شهر مشهد
شهرك فناوري قطعات خودرو در مجاورت شهر تبريز
شهرك فناوري فناوري اطلاعات درمجاورت شهر تهران
شهرك فناوري صنايع غذايي و الكترونيك در مجاورت شهر اروميه
شهرك فناوري صنايع شيميايي و پتروشيمي درمجاورت شهر شيراز
شهرك فناوري اصفهان در مجاورت شهر اصفهان
لازم به ذكر است كه طرح مطالعاتي ايجاد شهرك فناوري در مجاورت شهر قزوين و شهر همدان نيز در دست انجام است.



براي اطلاعات بيشتر به كجا مي توان مراجعه نمود ؟

با مراجعه به پايگاه اطلاع رساني سازمان به نام www.iraniec.ir مي توان به اطلاعات نسبتاً كاملي دست يافت و از طريق پايگاه مذكور با پايگاه اطلاع رساني شركت شهركهاي صنعتي استان مرتبط شده و آخرين اطلاعات در زمينه مورد نظر را بطور مستقيم يا غير مستقيم ( تماس تلفني ) بدست آورد.